Beeld en video controleren
Het meest voorkomende probleem met beeld is niet manipulatie maar hergebruik.
Oud beeld bij nieuw nieuws
Bij een ramp of een conflict duikt binnen enkele uren beeld op van een eerdere gebeurtenis. Dat is geen bewerking: het is een echte opname, op het verkeerde moment gebruikt. Een omgekeerde zoekopdracht op de afbeelding laat zien of die eerder is gepubliceerd.
Wat te controleren
- Eerste publicatiedatum van het beeld.
- Details in het beeld: taal op borden, kentekens, seizoen, schaduwrichting.
- Weersomstandigheden tegenover de gemelde dag en plaats.
- Of dezelfde scene vanuit een andere hoek bestaat.
Signalen bij gegenereerd beeld
| Waar kijken | Wat opvalt |
|---|---|
| Handen, tanden, oren | Onregelmatigheden in aantal en vorm |
| Tekst in het beeld | Letters die geen woord vormen |
| Randen en haar | Vlekkerige overgangen |
| Achtergrond | Patronen die niet doorlopen |
Die signalen worden zwakker naarmate de techniek beter wordt. Herkomst blijft daarom betrouwbaarder dan het beeld zelf beoordelen.
Video
Bij video helpt het beeld bevriezen en de losse frames controleren. Geluid dat niet synchroon loopt met de mond, en een stem zonder ruimteklank terwijl het beeld buiten is opgenomen, zijn aanwijzingen. Ook hier weegt de vraag waar de opname het eerst verscheen zwaarder.
Bij twijfel
Niet doorsturen. Een beeld dat later onjuist blijkt, is al verspreid en de correctie bereikt zelden dezelfde mensen.